CỔNG THÔNG TIN HỖ TRỢ KHỞI NGHIỆP ĐỔI MỚI SÁNG TẠO HẢI PHÒNG

Hotline
0904 113 059
Email
knsangtao@gmail.com

Tiềm tàng nỗi lo về “bong bóng khởi nghiệp” ở Đông Nam Á

Cập nhật: 28-09-2019 07:25:42 | Tin tức quốc tế | Lượt xem: 249

Động thái hoãn kế hoạch chào bán cổ phần lần đầu ra công chúng (IPO) trong tháng này của WeWork làm dấy lên mối lo ngại bong bóng khởi nghiệp ở Đông Nam Á.

Nguy cơ từ mức định giá startup quá cao

Trong những năm qua, Đông Nam Á thu hút nguồn vốn đầu tư tư nhân khổng lồ, chắp cánh cho hàng loạt các startup trong khu vực dẫn đầu là hai hãng gọi xe Grab (Singapore) và Go-Jek (Indonesia). Nhưng giới đầu tư bắt đầu đặt câu hỏi về các mức định giá cao ngất ngưỡng của các startup này trong khi nhiều startup kỳ lân (công ty khởi nghiệp được định giá từ 1 tỉ đô la trở lên) ở Mỹ được định giá giảm thê thảm trong các đợt IPO.

Các diễn giả tham dự Hội nghị cấp cao PE-VC châu Á ở Singapore hôm 17-9. Ảnh: Nikkei Asian Review

Hôm 16-9,  WeCompany (công ty mẹ của WeWork) thông hoãn kế hoạch IPO trong tháng này do sự thờ ơ của giới đầu tư,khiến mức định giá của WeWork giảm đến mức chỉ còn 10 tỉ đô la Mỹ so với mức 47 tỉ đô la hồi đầu năm nay. Ngày 24-9, WeWork thông báo  Adam Neumann, người đồng sáng lập WeWork sẽ rời ghế giám đốc điều hành của công ty này.

Chỉ một ngày sau khi WeWork thông báo hoãn kế hoạch IPO, lãnh đạo các công ty đầu tư vốn cổ phần tư nhân  (PE) và vốn mạo hiểm (VC) tụ họp ở Singapore. Tại đây, họ dự Hội nghị cấp cao PE-VC châu Á để thảo luận các xu hướng và thách thức mà các startup trong khu vực đang đối mặt.

Bên cạnh việc mổ xẻ cơn khủng hoảng ở WeWork thì mức định giá sụt giảm vào thời điểm IPO của hai hãng gọi xe Uber và Lyft cũng được đưa ra làm chủ đề chính của các cuộc thảo luận. Các nhà đầu tư tại hội nghị cho rằng có những nét tương đồng về mức định giá quá cao giữa các startup này của Mỹ và một số startup đang “đốt tiền” mở rộng thị phần ở Đông Nam Á.

Brahmal Vasudevan, Giám đốc điều hành Công ty đầu tư vốn cổ phần tư nhân Creador (Malaysia) lưu ý đến “lượng tiền điên rồ” đầu tư vào các startup ở Đông Nam trong năm qua, nâng các mức định giá của họ lên mức cao ngất ngưởng. “Điều gì xảy ra nếu các cơn bùng nổ đầu tư này lắng xuống?”, ông đặt câu hỏi khi nhắc đến trường hợp của WeWork và Uber.

Bình luận về các mức định giá vô lý của một số startup đang huy động hàng tỉ đô la, Brahmal trích dẫn một câu cảnh báo của tỉ phú Warren Buffett đối với việc đầu tư quá mức ở các công ty chưa được kiểm nghiệm khả năng kiếm lợi nhuận: “Khi thủy triều rút, bạn mới biết ai đang ở truồng”.

Hans Tung, đối tác quản ký ở Công ty GGV Capital (Mỹ) cũng đồng tình với nhận định này. Ông cho rằng mức định giá của các startup ở Đông Nam Á và Ấn Độ “đang tăng rất nhanh”. Ông cho biết công ty ông sẽ chọn lọc kỹ càng hơn khi đưa ra các quyết định đầu tư trong tương lai.

Nhờ tốc độ tăng trưởng kinh tế trung bình 5% mỗi năm và một thị trường khổng lồ với 650 triệu người tiêu dùng, Đông Nam Á đang chứng kiến làn sóng đầu tư chưa có tiền lệ vào các startup. Theo dữ liệu của Công ty VC Cento Ventures, trong năm 2018, nguồn tiền rót vào các startup trong khu vực đã tăng gấp đôi so với năm 2017 và sẽ tiếp tục tăng trong năm nay.

Cái mác kỳ lân không phải thước đo của sự tôn trọng

Mức định giá của các startup trên thị trường vốn tư nhân đang tăng, phản ánh niềm tin của giới đầu tư. Nắm trong tay lượng tiền mặt khổng lồ, các startup trong khu vực nhanh chóng mở rộng mạng lưới kinh doanh khắp khu vực để thâu tóm thị phần.

Sự mở rộng chóng mặt này đã sản sinh ra 8 startup kỳ lân, bao gồm công ty lữ hành trực tuyến Traveloka , nền tảnh thương mại điện tử Tokopedia ở Indonesia. Ngoài ra, có 30 startup khác ở Đông Nam Á đang được định giá ở mức từ 100 triệu đô la đến 1 tỉ đô la, dù có rất ít trong số này thực sự kinh doanh có lợi nhuận.

Grab và Go-Jek là hai kỳ lân khởi nghiệp dẫn đầu Đông Nam Á. Ảnh: Today Online

Phần lớn mức định giá của một startup dựa vào niềm tin của giới đầu tư. Mức định giá có thể tăng dù mô hình kinh doanh của các startup chưa được kiểm nghiệm hoặc họ không có lộ trình rõ ràng để hướng đến lợi nhuận mà WeWork là một bài học. Trường hợp của WeWork là lời cảnh báo cho giới đầu tư đang hăm hở rót tiền vào các startup được định giá cao quá mức.

“Trường hợp của WeWork và Uber phản ánh cách mà thị trường vốn đang đánh giá các kỳ lân khởi nghiệp huy động vốn tư nhân ở mức chứa có tiền lệ nhưng lại không có mô hình kinh doanh khả thi", Yinglan Tan, đối tác sáng lập của Công ty VC Insignia Ventures Partners nhận định.

Một số nhà sáng lập startup trong khu vực nghi ngờ về sự ám ảnh của giới đầu tư với các kỳ lân khởi nghiệp. Phát biểu tại hội nghị cấp cao PE-VC châu Á, Shashank Dixit, Giám đốc điều hành của Deskera, chỉ trích bầu không khí khởi nghiệp cổ xúy “mọi người phải là một kỳ lân”.

"Chúng ta không xem cái mác kỳ lân như thước đo của sự tôn trọng. Mức định giá 1 tỉ đô la chẳng nói lên điều gì cả”. Ông nhấn mạnh rằng điều quan trọng hơn là phải xây dựng một doanh nghiệp có lợi nhuận.

Trước thực trạng này, lãnh đạo của các kỳ lân khởi nghiệp ở Đông Nam Á rõ ràng đang ý thức hơn về chiến lược tăng trưởng của họ. “Các công ty được định giá cao đang bị nhìn nhận tiêu cực trên thị trường chứng khoán ngày nay. Vì vậy, rõ ràng, nhìn quan điểm chiến lược kinh doanh, tính bền vững là trọng tâm lớn, ảnh hưởng đến bất kỳ vụ IPO nào trong tương lai”, Chủ tịch Go-Jek ,Andre Soelistyo, thừa nhận.

Ông cũng lưu ý rằng Go-Jek sẽ tránh xa chiến lược “đốt tiền” và chiến lược "kẻ thắng làm vua” mà một số nhà đầu tư và công ty đang cố gắng thực hiện. Go-Jek đang có mức định giá hơn 10 tỉ đô la, với Google và Tencent là những nhà đầu tư chủ chốt.

Bên cạnh đó, hãng gọi xe Grab cũng đưa ra quan điểm tương tự. “Những gì chúng tôi muốn xây dựng là một công ty trường tồn, bền vững. Xem quan điểm đó như một điểm xuất phát trong bất kỳ mảng kinh doanh nào mà chúng tôi ra mắt và phát triển thì sẽ luôn có lộ trình rõ ràng hướng đến lợi nhuận”, Tan Hooi Ling, người đồng sáng lập Grap nhận định.

Grab là hãng gọi xe có trụ sở ở Singapore, đang hướng đến trở thành một siêu ứng dụng, nơi người dùng có thể đặt xe, đặt giao hàng, đặt đồ ăn, cho vay... Grab là kỳ lân khởi nghiệp có mức định giá 14 tỉ đô la Mỹ, cao nhất ở Đông Nam Á.

Theo Nikkei Asian Review




ĐĂNG KÝ NHẬN HỖ TRỢ

Họ và tên:
Số ĐT:
Địa chỉ:
Email:
Nội dung:

ĐỐI TÁC

0904.113.059

Thiết kế bởi Vinaweb